Ogłaszamy program wydarzeń z okazji Roku Andrzeja Wajdy 2026
Centrum Kultury Filmowej im. Andrzeja Wajdy zaprasza do wspólnego powrotu do filmów Andrzeja Wajdy – kina, które wciąż potrafi poruszyć, stawia ważne pytania i pomaga rozumieć naszą historię oraz współczesność.
Program łączy projekcje filmowe w Polsce, USA i Japonii, działania edukacyjne, warsztaty, konferencję dla nauczycieli oraz wydarzenia międzynarodowe. W centrum wszystkich wydarzeń są filmy Andrzeja Wajdy – traktowane nie tylko jako wielkie dzieła sztuki, lecz także jako żywy punkt odniesienia do rozmowy o wspólnocie, odpowiedzialności, wolności, solidarności i cenie wyborów.
Jednym z kluczowych filarów Roku Andrzeja Wajdy 2026 są działania edukacyjne projektowane jako długofalowy system wsparcia dla szkół, nauczycieli, edukatorów i młodzieży. Ich celem jest trwałe włączenie twórczości Andrzeja Wajdy do praktyki edukacyjnej oraz rozwijanie kompetencji kulturowych, obywatelskich i interpretacyjnych uczniów na różnych poziomach edukacji. Program opiera się na współpracy z uznanymi badaczami kina, filmoznawcami i pracownikami akademickimi, którzy od lat zajmują się twórczością Andrzeja Wajdy oraz edukacją filmową.
Ogólnopolska konferencja dla nauczycieli w Muzeum Historii Polski
Jednym z wydarzeń edukacyjnych Roku Andrzeja Wajdy będzie ogólnopolska konferencja „Andrzej Wajda. Uczeń, nauczyciel, twórca. Inspiracje edukacyjne”, która odbędzie się 9-10 marca 2026 roku w Muzeum Historii Polski w Warszawie. Konferencja stanie się przestrzenią spotkania nauczycieli, edukatorów, filmoznawców i pracowników akademickich.
W programie przewidziane są wykłady i panele prowadzone przez badaczy kina i kultury, w tym gronie znaleźli się m.in. prof. Richard Pena (USA), prof. Anette Insdorf (USA), prof. Kōichi Kuyama (Japonia), prof. Tadeusz Lubelski, prof. Krzysztof Kornacki, dr Agnieszka Morstin oraz prof. Piotr Witek, a także warsztaty praktyczne adresowane do nauczycieli. Wydarzenie skoncentruje się na potencjale edukacyjnym kina, odpowiedzialności kultury za kształtowanie postaw obywatelskich oraz roli nauczyciela jako przewodnika po świecie wartości i znaczeń.
Niezbędnik filmowy dla nauczycieli – Andrzej Wajda
W ramach Roku Andrzeja Wajdy realizowany jest również całoroczny ogólnopolski projekt „Niezbędnik filmowy dla nauczycieli – Andrzej Wajda”, który stanowi praktyczne zaplecze metodyczne dla pedagogów. Jego celem jest wyposażenie nauczycieli w uporządkowany zestaw narzędzi do pracy z filmami Andrzeja Wajdy w edukacji formalnej i nieformalnej. Projekt zapewnia bezpłatny dostęp do wybranych filmów wraz z towarzyszącymi im materiałami edukacyjnymi oraz publikacjami uzupełniającymi, w tym zestawami wykładów i komentarzy eksperckich przygotowanych przez dr Agnieszkę Morstin.
Edukacja: kino jako narzędzie do rozmowy o wartościach
Centralną osią działań edukacyjnych jest projekt „Filmy Andrzeja Wajdy jako narzędzie edukacji filmowej, kulturalnej i obywatelskiej”, realizowany przez cały rok w Polsce. Zakłada on systematyczne wykorzystywanie filmów Andrzeja Wajdy jako punktu wyjścia do pracy dydaktycznej i refleksji nad historią, etyką i współczesnością. Filmy traktowane są nie tylko jako dzieła filmowe, lecz jako nośniki sensów społecznych i obywatelskich – opowieści o wolności, solidarności, odpowiedzialności, buncie, mechanizmach władzy oraz cenie kompromisu.
Merytoryczną podstawę projektu tworzą koncepcje wypracowane przez grono ekspertów współpracujących z CKF: prof. Krzysztofa Kornackiego, dr Agnieszkę Morstin, prof. Piotra Witka oraz Agnieszkę Kraińską. W ramach projektu realizowany jest rozbudowany cykl działań skierowanych do nauczycieli i edukatorów, obejmujący seminaria tematyczne, specjalistyczne warsztaty metodyczne oraz lekcje pokazowe. Uzupełnieniem są webinaria prowadzone przez ekspertów akademickich i praktyków edukacji filmowej, zarejestrowane i udostępniane jako trwały zasób edukacyjny.
Równolegle powstaje zestaw materiałów dydaktycznych: scenariusze lekcji, konspekty warsztatów, opracowania problemowe oraz publikacje edukacyjne, przygotowywane we współpracy z badaczami i edukatorami. Materiały projektowane są z myślą o długofalowym użytkowaniu – także w pracy na różnych przedmiotach, m.in. języku polskim, historii, wiedzy o społeczeństwie, etyce i godzinach wychowawczych.
Istotną częścią Roku Andrzeja Wajdy 2026 są działania skierowane bezpośrednio do młodzieży w wieku 13–18 lat – w tym cykl warsztatów edukacyjnych opartych na filmach z „Niezbędnika filmowego” oraz na tematach przekrojowych obecnych w twórczości reżysera: analizie obrazu filmowego, pracy z historią wizualną, refleksji moralnej i odpowiedzialności jednostki. Program uzupełniają projekcje filmowe organizowane w kinach studyjnych i instytucjach kultury.
Wydarzenia kulturalne i międzynarodowa obecność Andrzeja Wajdy
Wśród kluczowych przedsięwzięć znajduje się dokumentacja projektu „Wajda. Man of Poland. Historia pewnego Oscara”, której premiera planowana jest na marzec 2026. Film opowiada o drodze Andrzeja Wajdy do Oscara honorowego i znaczeniu tego wyróżnienia dla polskiej kultury, rekonstruując kontekst historyczny, polityczny i artystyczny, w jakim twórczość reżysera była odbierana na świecie.
W 2026 roku zaplanowany jest także finał konkursu TVP „Ziemia obiecana”, nawiązujący do jednego z najważniejszych filmów Andrzeja Wajdy i stawiający pytania o aktualność diagnozy kapitalizmu, wyzysku i społecznych nierówności. Konkurs angażuje młodych twórców i widzów w twórczy dialog z filmem, zachęcając do reinterpretacji i krytycznego namysłu nad współczesnymi „ziemiami obiecanymi”.
Międzynarodowy wymiar Roku Andrzeja Wajdy podkreśla projekt promocji twórczości reżysera za granicą – „Wajda Generation” – realizowany w marcu 2026 roku w Waszyngtonie, latem w Los Angeles oraz w listopadzie w Tokio. Program ma na celu prezentację kina Wajdy jako uniwersalnego języka opowieści o wolności, oporze i godności człowieka, kierowanego do międzynarodowej publiczności, w tym środowisk akademickich i filmowych.
W wymiarze popularyzatorskim zaplanowano także letni przegląd filmów Andrzeja Wajdy w kinie plenerowym na Żoliborzu – w lipcu i sierpniu 2026 roku w Warszawie – który w otwartej formule przybliży klasykę polskiego kina szerokiej publiczności.
Kulminacją i podsumowaniem Roku Andrzeja Wajdy będzie multimedialna wystawa „Uniwersum Wajdy”, przygotowana na otwarcie kina Tęcza jesienią 2026 roku na Żoliborzu. Wystawa połączy film, teatr, sztuki wizualne i archiwalia, prezentując Andrzeja Wajdę jako artystę totalnego oraz twórcę, którego dzieło pozostaje żywym punktem odniesienia dla współczesnej kultury i debaty publicznej.
